طراحی فضاهای
اداری، تجاری و عمومی نوین نیازمند بهره‌گیری از سیستم‌های سقف کاذب مدرنی است که علاوه‌بر
زیبایی بصری، دسترسی به تاسیسات بالاسری را مختل نکنند. در میان گزینه‌های متداول،
اجرای سقف گریلیوم به‌عنوان یک راهکار دکوراتیو و ماژولار شناخته می‌شود که با ایجاد
بافتی مشبک، عمق و زاویه دید متفاوتی در سقف به‌وجود می‌آورد. این سیستم باز علاوه‌بر
وزن بسیار سبک، امکان تهویه طبیعی هوا و عبور مطلوب نور را فراهم می‌سازد. در این
مطلب، نکات و مراحل اجرای سقف گریلیوم را بررسی کرده‌ایم.
سقف گریلیوم
چیست؟
سقف گریلیوم نوعی سقف کاذب آلومینیومی با ساختار
سلولی و چشمه‌های منظم هندسی است که معمولا به‌صورت باز طراحی می‌شود. در این سیستم،
هیچ‌گونه صفحه پوشاننده پیوسته‌ای وجود ندارد و تیغه‌های باریک فلزی به‌گونه‌ای در
هم تنیده می‌شوند که تاسیسات بالاسری در زوایای دید افقی پنهان باقی بمانند. این معماری
مشبک باعث هدایت آسان جریان هوا و دود به‌سمت خروجی‌ها شده و مانع از افت کارایی تجهیزات
آتش‌نشانی مانند اسپرینکلرها می‌گردد. همچنین وزن بسیار ناچیز و امکان تولید تایل‌ها
در تنوع رنگی بالا، گریلیوم را به انتخابی محبوب برای فضاهای بزرگ تبدیل کرده است.
اصطلاحات، ساختار
متریال و پروفیل‌ها برای اجرای سقف گریلیوم
سیستم زیرسازی
شاسی (Chassis/Carrier System) هسته اصلی تحمل بار و توزیع متوازن
تنش‌ها در سقف کاذب مشبک به‌شمار می‌رود. این سیستم شامل پروفیل‌های باربر اصلی و فرعی
است که یک شبکه زیرین مستحکم و کاملا گونیا را در تراز مورد نظر تشکیل می‌دهند. تمامی
پنل‌های سلولی و تیغه‌های دکوراتیو بدون نیاز به تحمیل وزن روی سقف سازه‌ای، مستقیما
به این شاسی متصل می‌گردند. استفاده از سیستم شاسی یکپارچه موجب جلوگیری از هرگونه
شکم‌دادگی، تابیدگی طولی و ارتعاش تایل‌ها در متراژهای پیوسته شده و تراز نهایی سقف
را در درازمدت با دقت بالا حفظ می‌نماید.
برخی از
اصطلاحات رایج در پروسه اجرای سقف گریلیوم عبارتند از:
·
پروفیل‌های نری و مادگی: این پروفیل‌ها به‌صورت مقاطع ناودانی
شکل با شیارهای فاق و زبانه طراحی شده‌اند. تیغه‌های نری و مادگی درون یکدیگر چفت می‌شوند
تا چشمه‌های مربعی یا مستطیلی پایدار ایجاد کنند
·
مکانیزم نصب: در سیستم نصب از پایین، پنل‌ها و تیغه‌ها به صورت
قفل‌شونده از سمت پایین درون شیارهای شاسی جا می‌افتند. این ویژگی باعث می‌شود دمونتاژ
و باز کردن تایل‌ها برای دسترسی به تاسیسات بدون آسیب به سایر بخش‌ها انجام شود
·
پروفیل لبه یا نبشی دیواری: این قطعه آلومینیومی خطی در محیط پیرامونی
فضا و روی دیوارهای پیرامونی متصل می‌گردد. نبشی لبه علاوه‌بر مهاربندی تیغه‌های انتهایی،
خط برش تمیز و نشیمنگاه استانداردی برای کادر پیرامونی فراهم می‌سازد
·
آویزها و فنر دوبل: سیستم تعلیق
با استفاده از سیم مفتول گالوانیزه یا میل‌گرد رزوه به‌همراه فنر پروانه‌ای دوبل اجرا
می‌شود. این قطعات امکان رگلاژ میلی‌متری، تنظیم کد ارتفاعی و جذب ارتعاشات سازه را
به‌طور کامل میسر می‌کنند
اهمیت مشخصات فنی
و هندسی در اجرای سقف گریلیوم
مفهوم گام
و چشمه (Grid Pitch) به فاصله مرکز تا مرکز تیغه‌های موازی
در شبکه سقف گریلیوم اشاره دارد که مشخص‌کننده اندازه روزنه‌ها است. هرچه ابعاد این
گام‌ها کوچک‌تر باشد، تاسیسات پشت سقف با درصد بالاتری از خط دید افراد پنهان می‌ماند
و بافت سقف فشرده‌تر به‌نظر می‌رسد. در مقابل، انتخاب گام‌های عریض‌تر باعث سبکی بیشتر،
کاهش متریال مصرفی و افزایش گذردهی نور در فضاهایی با ارتفاع کف تا سقف زیاد می‌شود.
بنابراین انتخاب صحیح فاصله چشمه‌ها باید بر مبنای کاربری فضا، ارتفاع سقف و میزان
تجهیزات اکسپوز موجود انجام گیرد. در جدول چند گام رایج و ویژگی‌های آن‌ها را
مشاهده می‌کنید.
|
نوع گام
|
ویژگی فنی و ظاهری
|
محیط کاربردی مناسب
|
|
گام ریز (کوچک)
|
حداکثر پوشش بصری تاسیسات و فشردگی بافت
|
سقف‌های کوتاه اداری و فروشگاهی
|
|
گام متوسط
|
تعادل میان عبور نور، دید تاسیسات و وزن
|
لابی‌ها، مجتمع‌های تجاری و بانک‌ها
|
|
گام درشت (بزرگ)
|
کاهش وزن سازه، تهویه بالا و حداقل مصالح
|
سالن‌های ورزشی، فرودگاه و مترو
|
منظور از طراحی مولتی‌جهت
چیست؟
طراحی مولتی‌جهت
(Multi-Directional) یک نوآوری در چیدمان سقف‌های مشبک
است که در آن راستای قرارگیری تیغه‌ها در زوایای مختلف شکسته می‌شود. در این روش، خطوط
موازی و تکراری متداول جای خود را به الگوهای متقاطع، مایل و چندمحوره می‌دهند تا پویایی
بصری فوق‌العاده‌ای در فضا شکل گیرد.
با این
حال در مورد سقف‌های گریلیوم این اصطلاح می‌تواند معانی دیگری نیز داشته باشد.
برای مثال، به‌طور کلی یکی از مزایای اجرای سقف گریلیوم در این است که این سقف از
تمامی جهات تقریبا به شکل دیده می‌شود در حالی که در مورد سقف‌هایی مانند لوور و دامپا
این‌طور نیست، زیرا پروفیل‌ها و خطوط طولی در آن سقف‌ها به نگاه، جهت می‌دهد. در
ضمن توجه داشته باشید که گریلیوم فقط با چشمه‌های مربعی ساخته نمی‌شود بلکه گاهی
این چشمه‌ها از نوع مثلثی یا با اشکال دیگر هستند.
مشخصات فیزیکی متریال
تولید سقف
گریلیوم عمدتا با استفاده از ورق‌های آلیاژی آلومینیوم با کیفیت و ضدزنگ انجام می‌شود
که مقاومت بالایی در شرایط محیطی سخت دارند. این ورق‌ها معمولا با لایه‌ای از رنگ پودری
الکترواستاتیک یا پوشش آنودایز محافظت می‌شوند تا در برابر خط و خش و رطوبت پایدار
بمانند.
برخی از
مزایای دیگر این متریال برای ساخت سقف عبارتند از:
·
وزن بسیار پایین و کاهش بار مرده سازه
·
مقاومت کامل در برابر زنگ‌زدگی و رطوبت محیطی
·
رفتار نسوز و عدم اشتعال‌پذیری در حریق
·
ثبات طولانی‌مدت پوشش رنگ الکترواستاتیک در برابر
تابش
·
قابلیت بازیافت صددرصدی و سازگاری با محیط زیست
·
مقاومت بالا در برابر تغییر فرم و تابیدگی
اجرای سقف
گریلیوم از زیرسازی تا نصب پروفیل‌ها
پیش از آغاز
مراحل اجرای سقف گریلیوم، کارشناسان متخصص باید مختصات پروژه، نقشه تاسیسات مکانیکی
و برقی و موقعیت موانع سقف اصلی را بررسی کنند. تحلیل دقیق جنس سقف سازه‌ای جهت انتخاب
انکر بولت یا میخ چاشنی مناسب و همچنین تعیین کد ارتفاعی مدنظر طراح از الزامات پیش‌نیاز
است. در ادامه، محاسبات مربوط به فواصل بارگذاری شاسی‌ها و تعداد آویزهای مورد نیاز
با نرم‌افزارهای مهندسی کنترل می‌شود. بررسی تداخل احتمالی تیغه‌ها با دریچه‌های خروجی
فن‌کویل یا چراغ‌های توکار نیز در همین مرحله صورت می‌گیرد تا از دوباره‌کاری در فرآیند
اجرای سقف گریلیوم پیشگیری شود.
تمامی
مراحل اجرای سقف گریلیوم عبارتند از:
·
گام ۱: پیاده‌سازی خط تراز: با استفاده از دستگاه تراز لیزری
۳۶۰ درجه خط تراز مرجع روی دیوارهای جانبی علامت‌گذاری می‌گردد. این تراز مبنای ارتفاعی
نصب نبشی‌های لبه و کدهای تمام‌شده سقف کاذب خواهد بود
·
گام ۲: تثبیت نبشی‌های دیواری: نبشی‌های آلومینیومی لبه به کمک پیچ،
رول‌پلاک یا تفنگی هیلتی روی خط تراز دیوار محکم می‌شوند. فاصله اتصالات جهت جلوگیری
از شکم‌دادن نبشی در فواصل منظم و استاندارد مهار می‌گردد
·
گام ۳: جانمایی و کاشت آویزها: اتصالات آویز متناسب با جنس سقف اصلی
در محل‌های مشخص‌شده سوراخ‌کاری و کاشت می‌شوند
·
گام ۴: نصب و رگلاژ شاسی‌های اصلی: پروفیل‌های حمال باربر به آویزها متصل
شده و به صورت کاملاً گونیا در شبکه طولی و عرضی قرار می‌گیرند
·
گام ۵: بافت و قفل‌کردن تایل‌ها از پایین: تیغه‌های نری و مادگی به صورت ماژولار
سرهم شده و از سمت پایین درون شاسی‌ها چفت می‌گردند
چک‌لیست کنترل کیفیت
و عیب‌یابی
بررسی کیفیت
پس از پایان مراحل نصب، متضمن دوام سازه‌ای، تراز بودن و ایمنی کامل سقف در زمان بهره‌برداری
است. وجود کوچک‌ترین انحراف در گونیا بودن شاسی‌ها یا عدم درگیری کامل زبانه‌ها می‌تواند
با گذشت زمان به لقی و موج‌افتادگی سقف منجر گردد. همچنین اطمینان از سلامت پوشش رنگ
الکترواستاتیک و عدم وجود خط و خش ناشی از ابزار نصابان در چک‌لیست لحاظ می‌شود.
مهم‌ترین
نکات برای کنترل کیفیت و عیب‌یابی سیستم عبارتند از:
1.
بررسی گونیا بودن کامل گوشه‌های شاسی
2.
کنترل تراز بودن سقف با تراز لیزری
3.
اطمینان از اتصال محکم آویزها به سقف
4.
بررسی قفل شدن کامل زبانه‌های تیغه‌ها
5.
عدم تحمیل بار تاسیسات بر سیستم شاسی
6.
بررسی فاصله نازل اسپرینکلر تا تیغه‌ها
7.
عدم وجود خط و خش روی رنگ تیغه‌ها
8.
رگلاژ صحیح و بدون اعوجاج فنرهای دوبل
9.
سهولت باز و بست عناصر از پایین
10.
بررسی تمیزی خط اتصال نبشی دیواری
اجرای سقف
گریلیوم با تیم اجرایی گروه تزئینی طاها
گروه تزئینی
طاها با اتکا به تجربه اجرایی طولانی و بهره‌گیری از متخصصان مجرب، مجری پروژه‌های
سقف کاذب آلومینیومی در سراسر کشور است. استفاده از پروفیل‌های استاندارد، دقت در تراز
لیزری، گونیاسازی دقیق و اجرای سریع سیستم‌های نصب از پایین از اولویت‌های کاری این
مجموعه به‌شمار می‌آید. کارشناسان ما با ارزیابی دقیق شرایط سازه‌ای، مناسب‌ترین ابعاد
گام و شاسی‌کشی باربر را متناسب با نیاز پروژه پیشنهاد می‌دهند. جهت مشاوره تخصصی،
برآورد متریال و اجرای بی‌نقص سقف‌های مشبک و مدرن با کارشناسان طاها در ارتباط باشید.
سوالات متداول
مهم‌ترین مزیت اجرای
سقف گریلیوم در ساختمان‌ها چیست؟
این سقف علاوه‌بر
جلوه مدرن، دسترسی سریع به تاسیسات را بدون آسیب به سازه میسر ساخته و در تهویه آزاد
هوا و دود نقش دارد.
در اجرای سقف گریلیوم
چگونه تجهیزات روشنایی درون شبکه تعبیه می‌شوند؟
چراغ‌های خطی
یا پنل‌های ال‌ای‌دی هم‌اندازه با گام چشمه‌ها انتخاب شده و بدون تحمیل بار اضافی،
درون شبکه شاسی تثبیت می‌گردند.
گام یا چشمه سقف گریلیوم
بر چه اساسی انتخاب می‌شود؟
فاصله تیغه‌ها
با توجه به ارتفاع کف تا سقف، زاویه دید مطلوب، میزان دید تاسیسات بالاسری و سبک طراحی
معماری مشخص می‌شود.
آیا سقف مشبک گریلیوم
در برابر آتش‌سوزی ایمن است؟
بله، به‌دلیل
متریال آلومینیومی غیرقابل اشتعال بوده و ساختار باز آن عملکرد آب‌پاش‌های اطفای حریق
اسپرینکلر را مختل نمی‌کند.